Kur'an'ın bir ismi de Zikir'dir/hatırlatmadır...

''Muhakkak ki bu (Kur'an), senin ve kavmin için gerçekten bir zikirdir. Siz (ondan) sorulacak-sorumlu tutulacaksınız.'' (43/44)

Kur’an; imtihana tabi tutulan insana, her şeyin bağlı-bağımlı olduğu yaratıcı ve yasa koyucu mutlak gücü, O’nun gücüne karşı konulamayacağını, her şeye mutlak kâdir olan Allah’ı eserlerinden yola çıkarak tanıması, bilmesi, iman etmesi ve yegâne yaratıcı olana teslim olması gerektiği hatırlatılmaktadır.

Varlık alemini yaratan, düzenleyen, biçimlendiren ve mükemmel işleyişleri için yasalar koyan Rabbimiz, insanların da toplumların da işleyişleri için yasalar/kurallar/hudutlar koymuştur ve sınav gereği serbest bırakılan insandan ve oluşturduğu toplumlardan koyduğu bu yasalara uymaları gerektiğini aksi takdirde fesada uğrayacaklarını ve bunun neticesinde de cezalandırılacaklarını beyan etmiştir.

Vahiy, insanlık tarihinde yaşanmış olayları/kıssaları hikaye olsun veya tarihi bir bilgi olsun diye anlatmamaktadır. Önceki tarihlerde yaşamış toplumların tercihlerini ve bu tercihlerinin dayandığı gerekçelerini, olumlu ve olumsuz yönlerini-yönelişlerini, hak gerçekler karşısında iman ve inkarlarının kendilerine ne kazandırdığı veya ne kaybettirdiği, ilahi öğretiye karşı koyanlarla kabul edenlerin toplumsal durumlarının ne olduğu, sosyolojik, psikolojik ve ahlaki durumlarını, özetle insanlık serüvenini-tarihini, insanın ve oluşturduğu toplumların özelliklerini aktararak tercihlerimizde ve yönelişlerimizde bize ışık tutmaktadır.

Tarihi olaylar/kıssalar, tarih sahnesinde karşı karşıya gelen iki inancın, iki tercihin, iki kutbun, tevhid ve şirk bağlılarını-takipçilerini karşılaştırarak, kıyas yapmamızı ve tevhidin bağlılarıyla şirkin bağlıları arasında yaşanılan mücadelelerden dersler, ibretler, örnekler çıkarmamızı, inkarın-küfrün zelilliğini, gerçek/sahih imanın insana vereceği gücü, azmi, mücadele ruhunu, Allah’ın yardımına nasıl layık olunacağını ve başarıya giden yolu bizlere göstermektedir.

Kur’an’a baktığımızda insanlara gönderilen elçilerin örnekliği, hayatın bütün yönlerine dönük ve yaşanabilecek bütün imtihan sahalarını içeren örnekliklerle doludur. Peygamberler, yoksullukla, verilen muhteşem nimetlerle, güç ve iktidarla, sürgünlerle, hicretlerle, ambargolarla, hastalıklarla, dikkate alınmamakla, evlat, baba, eş, kardeş ve yakın akrabanın inkarlarıyla, yetim ve öksüz kalmalarıyla, iftiralarla, alaylarla, kısaca hayatın bütün zorluklarıyla imtihan edilerek örneklendirilmiştir.

Kıssaların üzerinde düşünerek, tefekkür ederek elde edeceğimiz tarih bilinci, bizi nasıl olmamız, nasıl hareket etmemiz gerektiği konusunda doğruya iletecek kandillerimiz, pusulalarımız ve doğru yolu gösterecek tabelalarımız olacaktır. Önemli olan vahiyde anlatılan kıssaların bize aktarılmasının amacını doğru kavramaktır.

Vahiyde kıssaların anlatılma nedeni Kur’an’ın indiriliş gayesiyle doğru orantılı olduğu için, kıssaları anlamaya çalışırken vahyin anlatımıyla yetinmek ve üretilen her türlü israiliyat, menkıbe ve hurafelerden şiddetle kaçınmak gerekmektedir. 

Kıssaların anlatımındaki berraklığa, yalın ve net mesajına gölge düşürebilecek her türlü tiyatral öyküler/hikayeler eklemeler vahyin indiriliş gayesini bulandırmaktadır. Ehl-i Kitab’ın sapma nedenlerinden bir tanesi de üretilen hikayelerdir, israiliyattır, menkıbelerdir, hurafelerdir, bidatlerdir ve üretilen mitolojilerdir.